ZAMANIN ÖLÇÜLMESİ
İnsanlar daima zamanı ölçmek ve zamanı planlamak istemişlerdir.
Eski çağlardan beri birçok takvim ve saat icat etmişler ve geliştirmişlerdir.
Saati kullanarak gün içindeki zamanı parçalara ayırıp numaralandırmışlardır.
Takvimleri kullanarak ise yılları, ayları, haftaları parçalara ayırmışlar ve isimlendirmişlerdir.
İnsanların Kullandıkları Saat Türleri
|
1-Güneş Saati Günümüzden 5000 yıl önce Mısırlılar toprağın üzerine diktikleri çubukların gölgesinin uzunluğunu ölçerek ilk Güneş Saatini kullanmışlardır.Gölgenin düştüğü yere sayılar yazılmıştır bu şekilde gündüzleri saatin kaç olduğu belirlenmiştir. Güneş saatleri olumsuz özelliği ise geceleri ve bulutlu günlerde saati göstermemesidir. |
![]() |
|
|
|
|
|
|
2-Su Saatleri Güneş saatlerinin geceleri ve bulutlu günlerde kullanılamaması sebebiyle insanlar su saatini icat etmiştir.Günümüzden 4000 yıl önce ilk su saatleri Çinliler ve Mısırlılar tarafından kullanılmıştır. Su saati tam bir günde yani 24 saatte boşalan bir su kabından yapılmıştır.Küçük delikleri olan taştan kaba su doldurulur ve bu kaptan su düzenli şekilde damlar.Kabın içindeki su azaldıkça kabın içindeki sayıların görülmesiyle saatin kaç olduğu anlaşılırdı. |
![]() |
|
|
|
|
|
|
3-Kum Saatleri Kum saati ortasından birbirine bağlı eşit iki ayrı bölümden oluşan cam bir kaptır. Bu kabın bir bölümünde çok ince kum vardır. Cam kap ters çevrildiğinde kum dolu bölüm üste gelir ve buradaki kum belirli bir zaman dilimi içinde aşağıdaki bölüme boşalır.Bazı kum saatleri bir saatlik, bazıları yarım saatlik zamanı belirtirdi. |
![]() |
|
|
|
|
|
|
4-Mekanik Saatler 1500 yılında Almanya’daki bir saatçi madeni parçaları birleştirerek ilk cep saatini yapmıştır. Ardından 1930’lu yıllarda kol saatleri üretilmeye başlanmıştır |
![]() |
![]() |
|
|
|
|
|
5-Dijital Saatler 1970 yılında Japonya’da Seiko adındaki saat üreten fabrikada ilk LCD ekranlı elektronik kol saati üretilmiştir. Günümüzde 25 yıl hiç pil değiştirmeden çalışan elektronik saatler vardır. |
![]() |
|
5- GÜNÜMÜZDE KULLANILAN TAKVİM ÇEŞİTLERİ
Takvim, zamanı günlere,aylara, yıllara bölen çizelgedir.
|
1-Güneş Takvimi Güneş takvimi, Dünya’nın Güneş etrafında bir tam dönüşüne göre düzenlenmiştir.
Dünya, güneş etrafındaki tam dönüşünü 365 gün ve 6 saatte tamamlar ve bir yıl oluşur.
1 Yıl = 12 Ay = 365 gün
Güneş takvimini ilk olarak Mısırlılar kullanmıştır.
On iki hayvanlı takvim, Miladi takvim ve Rumi takvim Güneş takvimlerine örnektir.
|
2-Ay Takvimi Ay takvimi, Ay’ın Dünya etrafında yılda on iki kez dönmesine göre düzenlenmiştir.
Ay Dünya’nın etrafındaki tam dönüşünü 29,5 ( yirmi dokuz gün altı saat) günde tamamlar ve bir ay oluşur
1 Yıl = 12 Ay (1 ay 29,5 gün) = 354 gün
Ay takvimini ilk olarak Sümerliler kullanmıştır.
Hicri takvim, Ay takvimlerine örnektir.
|
6-GEÇMİŞTEN GÜNÜMÜZE TÜRKLERİN KULLANDIĞI TAKVİM TÜRLERİ
|
1-On İki Hayvanlı Türk Takvimi Türklerin kullandığı en eski takvim 12 hayvanlı takvimdir. Her ayın ismi bir hayvan ismiyle belirtilmiştir. 12 hayvanlı takvim güneşin hareketine göre düzenlenmiş takvimdir. |
|
|
2-Hicri Takvim Hicri takvimin başlangıcı Hazreti Muhammed’in Mekke’den Medine’ye hicret ettiği tarih olan 622 yılıdır. Hicri takvim ayın hareketine göre düzenlenmiş bir takvimdir. Günümüzde Ramazan ayının günleri, dini bayramlar günlerinin tarihi, kutsal gün ve gecelerin tarihleri hicri takvime göre belirlenir. |
|
|
3-Rumi Takvim Osmanlı Devleti döneminde devlet işlerinde bu takvim kullanılmıştır. |
|
|
4-Miladi Takvim Dünyada en fazla kullanılan takvim miladi takvimdir. Miladı takvimin başlangıç yılı yani sıfır yılı olarak Hz. İsa’nın doğduğu yılı olarak kabul edilir. Miladi takvimde dünyanın güneş etrafındaki dönüşü esas alınır. Miladi takvimde 12 ay ve 365 gün vardır. Türkiye Cumhuriyeti 1926 yılında Miladi takvimi kullanmaya başlamıştır. |
|








