TOPIC:

Tür

Ortak atadan gelen, benzer özellikler gösteren, birbiri ile çiftleştiğinde üreme yeteneğine sahip yavrular oluşturan canlılar aynı türdendir.

İnsan türdür, fakat katır, kurt köpeği tür değildir.
Dünya üzerinde 2 milyon tür olduğu tahmin edilmektedir.
Türdeki canlılar diğer canlılara benzeyen ve farklı yönleri bulunmaktadır.
Popülasyon

Belirli bir bölgede yaşayan ve aynı türden oluşan bireylerin oluşturduğu topluluktur. Karadenizdeki hamsiler, Van gölündeki inci kefali, Avustralya Kıtasındaki kangurular, Denizli’deki horozlar popülasyondur.

Doğum + iç göç > Ölüm + dış göç Popülasyon büyür.
Doğum + iç göç < Ölüm + dış göç Popülasyon küçülür.
Doğum + iç göç = Ölüm + dış göç Popülasyon dengededir.

Gelişmekte olan popülasyonda genç birey sayısı yaşlılardan fazladır. (Doğum, ölümden fazladır.)
Dengeli popülasyonda genç ve yaşlı birey sayısı eşittir. (Doğum, ölüm eşit.)
Küçülmekte olan popülasyonda yaşlı birey sayısı gençlerden fazladır. (Ölüm doğumdan fazladır.)

Bir türe ait farklı yerlerde popülasyonlar olabilir.
Aynı yerde birden fazla popülasyon olabilir.
Popülasyonlar zamanla beraber büyüyüp küçülebilir.
Popülasyonun büyüyüp küçülmesinde en büyük etkenler besin miktarı, yaşam alanı, hastalıklar, doğal afetler, iç ve dış göç, ışık, sıcaklık sayılabilir.
Habitat

Bir canlının doğal yaşam alanıdır. Arandığı zaman bulunduğu adrestir. Kutup ayısının habitatı, kuzey kutbu, penguenlerin habitatı güney kutbu, hamsilerin habitatı Karadenizdir.

Her canlının uyum sağladığı yaşam alanı farklılık gösterir.
Ekosistem

Canlı ve cansızlardan oluşan, aralarında madde alış verişi gerçekleşen ve kendi kendine yetebilen sistemdir. Canlılar (İnsan, hayvan, bitki, tek hücreliler, mantarlar) ve cansızlar (Hava, toprak, su) ekosistemi oluşturur. Deniz, göl, orman, çöl ekosistemleri vardır.



Ekosistemde canlı ve cansızlar bulunur.
Her canlının yaşayabildiği ekosistem farklıdır.
En büyük ekosistem dünyadır.
Küçük ekosistemler bir araya gelerek daha büyük ekosistemleri oluşturur.
Ekosistem Çeşitleri

Bir bölgedeki yağış, nem, rüzgar ve sıcaklık o bölgede yaşayan bitki ve hayvan çeşitlerini belirler. Bu sayede dünya üzerinde farklı özellikte ekosistemler meydana gelir.

a-Çöl Ekosistemi

Çöllerde sıcak ve kurak bir iklim vardır. Canlılar yaşamlarını devam ettirebilmek için çeşitli özellikler geliştirmişlerdir. Bitkiler su kaybını en aza indirebilmek için iğne yaprakları, derinlere giden kökleri, su depolayan gövdeleri vardır.

En büyük çöl ekosistemi sahra çölüdür.
Bitki ve hayvan sayısı çok azdır.
Hayvanlar su besin ihtiyacı çeşitli yerlerinde yağ depolar.
b-Su Ekosistemi

Dünya üzerinde yer alan deniz, göl ve okyanuslar su ekosistemidir.

Çok sayıda bitki ve mikroskobik canlı yaşar.
En büyük deniz ekosistemi hazar denizidir. Ayrıntılı bilgi
c-Orman Ekosistemi

Orman ekosisteminde canlıların beslenme, barınma, üreme imkanları fazladır. En fazla sayıda canlı burada bulunur. Dünya üzerinde yaşayan canlıların büyük bir kısmı ekvator bölgesinde bulunur.

En büyük orman ekosistemi amazon ormanlarıdır.
Yağmur ormanları yıl boyunca yeşil kalır, ılıman iklimli ve bol yağışlıdır.
Yağmur ormanları canlı sayısının %70 bulunur.
Besin zinciri

Belirli bir alanda yaşayan bütün canlılar birbirleriyle beslenme ilişkisi kurarlar. Birbirini yiyen canlılar besin zincirini oluşturur.

Besin zincirinin enerji kaynağı güneştir.
Besin zincirinin başlangıcı mutlaka üreticiler bulunur.
Üreticilerle beslenen diğer canlılar tüketicilerdir.
Besin zincirindeki canlıların sayısının artması veya azalması diğer canlıları da etkiler.
Üreticiler ——> Otçullar ———> Etçiller ———> Hepçiller

Ot ———-> Çekirge ——–> Kurbağa ——-> Fare ——> Yılan ——> Atmaca

Her ekosistemde çok sayıda besin zinciri bulunur.