3.Sınıf Fen Bilimleri Dünyanın Katmanları Konu Özeti

Katman modeline göre Dünya’mız  dıştan içe doğru birbirini kuşatan katmanlardan oluşmaktadır. Bu katmanların her biri küre şeklindedir ve her katmanın kalınlığı ve özellikleri  birbirinden farklıdır.

Hava kürenin diğer adı Atmosferdir.  Dünya’mızın etrafını saran gaz karışımından oluşur. Dünya’mızın etrafını sararak su küre ve taş küreyi kuşatan bir yapıya sahip.

Canlıların yaşayabilmeleri için gerekli gazları barındıran hava küre aynı zamanda Dünya’yı Güneş’in zararlı ışınlarından koruyarak kalkan görevi görür.

Yağmur, rüzgâr, kar gibi bütün meteorolojik olaylar hava kürenin yeryüzüne yakın kısımlarında gerçekleşir.

Su küre :Dünya’mızın gözlemlenen katmanlarından diğeri su küredir. Dünya yüzeyinin yaklaşık olarak %75’i (dörtte üçü) sularla kaplıdır. Su küre;

Canlı yaşamı için gerekli olan su ihtiyacının karşılanması bakımından önemli bir katmandır. Bitkiler ve hayvanların yaşamı ile birlikte insanların kan dolaşımı, boşaltım ve sindirim sistemlerinin düzenli çalışması gibi birçok olayda suya ihtiyaç vardır.

Yer üstü ve yer altı sularından meydana gelir. Okyanus, deniz, göl, akarsu ve buzullar yer üstü sularını oluşturur. Göl ve akarsuların, yağmur ve kar sularının toprak tarafından emilerek birikmesiyle yer altı suları oluşur.

Tatlı su kaynakları ve tuzlu su kaynaklarından oluşur. Yani su küredeki suların bazıları tatlı bazıları da tuzludur.

Taş Küre (Yer kabuğu)

Günlük yaşantımızı sürdürdüğümüz, üzerinde canlıların yaşadığı Dünya’nın katı yüzeyi, taş küre katmanını oluşturur. Yer kabuğu olarak adlandırılan taş küre Dünya’nın gözlemlenen üç katmanından biridir. Taş Küre (Yer Kabuğu);

Dağlar, ovalar, adalar, kıtalar, deniz ve okyanus tabanlarından oluşur.

Dünya’nın büyüklüğüyle karşılaştırıldığında çok incedir. Yer kabuğunun kalınlığı yüzey şekillerine göre değişmektedir. Yerkabuğu, dağların olduğu yerde kalın, okyanus diplerinde ise incedir.

Toprak ve çeşitli kayaçlardan oluşur.

İçine inildikçe sıcaklık artar.

Ateş küre: Dünya’mızın gözlemlenemeyen katmanlarından olan ateş küre yer kabuğunun hemen altında bulunur. Manto olarak da adlandırılan bu katmanın;

Yer kabuğunun (taş küre) altında yer alır.

Sıcaklığı yerkabuğu ile karşılaştırıldığında çok yüksektir.

Bu katman çok sıcak olup büyük oranda erimiş demir, magnezyum ve kalsiyum içerir. Bu maddeler magmayı oluşturur.

Ağır küre: Ateş kürenin altında yer alır

Dünya’nın en sıcak katmanıdır.

Dünya’nın gözlemlenemeyen katmanlarından en kalın olanı olup bu katmana çekirdek de denir.

Bu katman ile ilgili sınırlı bilgilere sahibiz.

Dünya’mızın katmanları ile bilgiler, bilim insanlarının çalışmaları ışığında zaman içerisinde değişebilir.